
Piyasa bülteni: Asya'da sert satış, bu sabah tepki alımı
Asya borsaları dün teknoloji hisselerinin öncülüğünde sert düştü. Tetikleyici, ABD'li bulut bilişim şirketi CoreWeave'in borçlarına dair artan endişeydi: yapay zekâ yatırımlarının nasıl finanse edileceği sorusu bir kez daha gündeme geldi.
Japonya'da Nikkei dün yaklaşık %5 geriledi; altı günlük düşüş serisinin ardından bu sabah %2'ye yakın yükseldi. Buna rağmen endeks haftalık bazda hâlâ yaklaşık %5 ekside. Güney Kore'de KOSPI dün %8'e yakın değer kaybetti, bu sabah %4'e yakın toparlandı; haftalık kaybı %13'ü aşıyor. Kıbrıs İktisat Bankası'nın aktardığına göre bu, KOSPI için 2008 küresel finans krizinden bu yana en kötü hafta anlamına geliyor; bu karşılaştırmayı başka bir kaynaktan doğrulayamadık.
Sert bir günün ardından gelen tepki alımı, düşüşün bittiği anlamına gelmez. Yalnızca satış baskısının geçici olarak hafiflediğini gösterir; bu toparlanmanın kalıcı olup olmadığı hakkında haftalık kapanış daha net fikir verir.

MSCI uyarısı: Endonezya ve Türkiye için ne anlama geliyor?
MSCI, dünya genelinde çok sayıda fonun ölçüt aldığı endeksleri hazırlayan küresel bir endeks sağlayıcı. Fonlar çoğu zaman bu endekslerin içeriğini izlediği için, bir ülkenin endeksteki konumu değişince o ülkenin hisselerine giren ya da çıkan para da değişiyor.
MSCI, hisse sahipliği ve piyasa işlemlerindeki şeffaflık sorunlarının giderilemediğini belirterek Endonezya'yı gelişmekte olan ülkeler kategorisinden çıkarıp "bağımsız piyasa" (standalone) statüsüne düşürmeye hazırlandığını açıkladı. Bu statüde Endonezya hisseleri küresel endekslerden çıkarılır; endeksleri izleyen fonlar da satış yapmak zorunda kalır. Sorun yeni değil: MSCI, hisselerin az sayıda elde toplanması endişesiyle Endonezya'da yeni hisse eklemelerini mayıs ayında da dondurmuştu.
Duyurunun ardından Jakarta borsası %10'dan fazla düşerek son altı yılın en düşük seviyesine indi, rupiah dolar karşısında değer kaybetti. Endeks yılbaşından bu yana %30'dan fazla geriledi; yabancı yatırımcılar toplam 4,7 milyar dolarlık satış yaptı.
Türkiye için MSCI, fiili dolaşımdaki hisse oranlarının güvenilirliği ve bazı fonlar üzerinden koordineli işlem yapıldığı yönündeki endişeler nedeniyle bazı endeks değişikliklerini ikinci bir duyuruya kadar geçici olarak dondurdu. Şeffaflık ve denetimde yeterli ilerleme olmazsa Türkiye'nin daha alt bir piyasa kategorisine indirilebileceği uyarısı da yapıldı. BIST100, mayıstaki zirvesinden bu yana %20'den fazla geriledi. Kıbrıs İktisat Bankası, alınacak önlemlerle Türkiye'nin bir yaptırımla karşılaşmasını beklemediğini, ancak uyarının uluslararası yatırımcı güveni açısından önemli olduğunu belirtiyor.
Süre konusunda bir not: banka bülteni MSCI'nin tanıdığı sürenin Haziran 2027'ye kadar olduğunu yazıyor. Biz bu tarihi MSCI'nin kendi duyurusundan doğrulayamadık. Kesin takvim için MSCI'nin güncel açıklamasına bakın; aşağıdaki zaman çizelgesi bu nedenle "bülten verisi" olarak etiketlidir.

ABD'de enflasyon, faiz beklentisi ve tahvil getirisi
ABD'de dün açıklanan üretici fiyatları son dört buçuk yılın en hızlı artışını kaydetti. Üretici fiyatları, şirketlerin ürettikleri mal ve hizmetler için aldığı fiyatları ölçer; yüksek çıkması, fiyat baskısının enerji dışındaki sektörlere de yayıldığına işaret eder. Perakende satışlar da beklentinin üzerinde geldi.
Bu iki veri, aralıktaki olağan FOMC toplantısında 25 baz puanlık faiz artırımı ihtimalini %93'e taşıdı; bülten bu olasılığın hangi hesaba dayandığını belirtmiyor. Baz puan, yüzde puanın yüzde biridir: 25 baz puan %0,25'e eşittir. Fed yetkililerinin açıklamaları da enflasyon endişesinin sürdüğüne işaret ediyor.
Dikkat çekici olan, ABD 10 yıllık tahvil faizinin son üç günde 30 baz puan gerileyerek %5,05'i test etmesi. Tahvil fiyatı ile faizi ters yönde hareket eder: talep arttıkça fiyat yükselir, faiz düşer. Enflasyon yüksekken faizin gerilemesi çelişkili görünür; banka bunu, yatırımcıların enflasyonun yanında ekonomik yavaşlama riskini de fiyatlamaya başlamasına bağlıyor.
Altın, gümüş ve petrol
Altın ons fiyatı bir günde yaklaşık 100 dolar artarak 4.180 dolara çıktı. 55 dolara kadar gerileyen gümüş ise 58 dolara toparlandı. Doların değer kaybetmesi ve ABD tahvil faizlerinin düşmesi, faiz getirisi olmayan kıymetli metallere destek verdi. İki metal de haftayı kayıpla kapatmaya hazırlanıyor.
Banka, enflasyon beklentileri yüksek kalırken faizler düşmeye devam ederse reel faizlerin gerilemesinin özellikle altın için olumlu olabileceğini yazıyor. Reel faiz, nominal faizden enflasyon beklentisinin çıkarılmasıyla bulunur. Sanayide yoğun kullanılan gümüşün ise olası bir durgunlukta zayıflayan sanayi talebiyle baskı görebileceği, altın/gümüş rasyosunun bu hafta altın lehine sert yükselmesinin de bununla ilişkili olabileceği belirtiliyor.
Brent petrol varil başına 105,5 dolar civarında ve Orta Doğu'daki çatışmalara rağmen bu sabah hafif geriledi. Fiyatı aşağı çeken iki etken var: ABD yönetiminin Rusya, İran ve Venezuela petrolünü taşıyan "gölge filo" tankerlerine yönelik bazı yaptırımları kaldırmayı değerlendirmesi ve Uluslararası Enerji Ajansı'nın piyasaya 20 milyon varilden fazla motorin sürme kararı. Düşüşü sınırlayan etken ise Suudi Arabistan ile Husiler arasındaki çatışmaların şiddetlenmesi ve bölgedeki gemilere yönelik saldırıların artması.
Dolar endeksi, euro ve sterlin
Dolar endeksi (DXY), doların sepetteki başlıca para birimlerine karşı değerini ölçer. Endeks 102'nin altına inerek beş haftanın ilk haftalık kaybına hazırlanıyor. Yapay zekâ yatırımlarının sürdürülebilirliği ve veri merkezi şirketlerinin artan borçlarına ilişkin endişeler teknoloji hisselerinde satışa yol açtı.
EUR/USD son beş haftada %3'ten fazla değer kaybettikten sonra bu sabah 1,1250'ye yakın; bülten bu düşüşü Fransa'nın borç sorunlarına ve enerji krizi endişelerine bağlıyor. GBP/USD ise 1,33 seviyesine yükseldi.
Türkiye: TCMB rezervi, dolar/TL ve CDS
Merkez bankasının net yabancı para pozisyonu, döviz cinsinden varlıklarından döviz yükümlülüklerinin çıkarılmasıyla bulunur. TCMB analitik bilançosuna göre bu pozisyon, 14 Ekim valörlü işlemlerde 4,2 milyar dolar azalarak 34 milyar dolara geriledi. Banka, TCMB'nin kuru kademeli yönettiği ve faiz indirimlerinin yeniden gündeme geldiği bir dönemde bu azalışın zamanlamasını şaşırtıcı buluyor; mevcut kur stratejisinden nasıl çıkılacağına dair soru işaretlerinin arttığını da ekliyor.
Pazartesi valörlü işlemlerde dolar/TL 49,52'den eşleşti. Türkiye'nin CDS risk primi hafif yükselerek 251 baz puana çıktı. CDS, bir ülkenin borcuna karşı alınan sigortanın maliyetidir; yükselmesi risk algısının arttığını gösterir. İki yıllık tahvilin bileşik faizi %39,51'de, belirgin bir değişim yok. Dün BIST100 satıcılı, bankacılık hisseleri ise alıcılı bir gün geçirdi; banka, MSCI haberinin ardından bugün hisselerde satış beklediğini söylüyor (bu bir beklentidir, gerçekleşme değil).

Bugünün gündemi
- Türkiye: TCMB Piyasa Katılımcıları Anketi (kurumların enflasyon, kur ve faiz beklentileri) ve konut satışları.
- Euro Bölgesi: Tüketici fiyat endeksi (TÜFE), yani enflasyon verisi.
- ABD: Sanayi üretimi.
- Fed Başkanı Warsh'ın, IMF–Dünya Bankası Yıllık Toplantıları kapsamında IMF Başkanı Georgieva ile yapacağı söyleşi.
Kaynaklar
- Kıbrıs İktisat Bankası, Hazine Bülteni (16.10.2026) — Bültendeki rakamların ve banka yorumlarının asıl kaynağı. Sayfa her gün güncellendiği için bu tarihli içerik zamanla değişir.
- Investortrust, MSCI Endonezya dondurma haberi (13.05.2026) — Endonezya'da MSCI dondurmasının arka planı. Türkiye'ye ve Haziran 2027 tarihine ilişkin bilgi içermez.